Një alternativë e re e sheqerit, pothuajse si sheqeri i zakonshëm në gatim dhe pjekje, por me shumë më pak kalori, mund të jetë së shpejti e qasshme për konsumatorët.
Studiues nga Universiteti Tufts në SHBA kanë deklaruar se kanë gjetur një mënyrë më efikase për të prodhuar tagatozë, një lloj sheqeri i rrallë që gjendet natyrshëm në sasi të vogla në fruta dhe produkte të qumështit.
Gjetjet janë publikuar në revistën shkencore Cell Reports Physical Science, ka raportuar Fox News.
Sipas studiuesve, tagatoza ka rreth 92 për qind të ëmbëlsisë së sheqerit të zakonshëm, por përmban afërsisht 60 për qind më pak kalori dhe ka ndikim shumë më të vogël në nivelin e sheqerit në gjak.
“Ekzistojnë mënyra për të prodhuar tagatozë, por ato janë joefikase dhe shumë të shtrenjta. Ne zhvilluam një metodë ku disa baktere funksionojnë si fabrika të vogla, të pajisura me enzimat e duhura për të shndërruar glukozën në tagatozë”, ka thënë Nikhil Nair, profesor i inxhinierisë kimike dhe biologjike në Universitetin Tufts.
Më herët, në vitin 2019, ekipi kishte përdorur galaktozë për këtë proces, por ajo është më e vështirë për t’u siguruar dhe më e kushtueshme. Përparimi i fundit erdhi falë zbulimit të një enzime të re, që u lejon baktereve të përdorin glukozën, një sheqer shumë më i zakonshëm dhe më i lirë.
Studiuesit kanë deklaruar se kjo metodë mund ta bëjë tagatozën më të përballueshme për industrinë ushqimore, ani pse theksojnë se nevojiten ende teste dhe përmirësime të tjera para se të prodhohet në shkallë të gjerë.
Tagatoza konsiderohet si një alternativë e përshtatshme për personat që duan të kufizojnë konsumimin e sheqerit, përfshirë edhe personat me diabet.
“Studimet klinike tregojnë se tagatoza rrit nivelin e glukozës dhe insulinës në gjak shumë më pak sesa sheqeri i zakonshëm, duke e bërë atë më të afërt me ëmbëltuesit me indeks të ulët glikemik sesa me saharozën”, ka thënë dietologia e regjistruar Lakelyn Lumpkin nga Florida, për Fox News.
Megjithatë, si shumë sheqerna me pak kalori, tagatoza mund të shkaktojë shqetësime të lehta në tretje tek disa persona, sidomos nëse konsumohet në sasi të mëdha, pasi nuk përthithet plotësisht në zorrën e hollë.
“Personat që janë të ndjeshëm ndaj karbohidrateve që nuk treten mirë, mund të përjetojnë parehati në sistemin tretës”, ka shtuar Lumpkin.
Ndryshe nga shumë zëvendësues të sheqerit, tagatoza sillet më shumë si sheqeri i zakonshëm gjatë gatimit dhe pjekjes. Ajo karamelizohet kur nxehet dhe jep shije dhe teksturë të ngjashme, një cilësi që shpesh mungon tek ëmbëltuesit artificialë.
Disa studime sugjerojnë gjithashtu se tagatoza nuk nxit prishjen e dhëmbëve në të njëjtën mënyrë si sheqeri dhe mund të ndikojë pozitivisht në bakteret e zorrëve, pasi fermentohet në zorrën e trashë.
Administrata Amerikane e Ushqimit dhe Barnave (FDA) e ka klasifikuar tagatozën si “përgjithësisht e sigurt”, duke lejuar përdorimin e saj në ushqime.
Megjithëse disa konsumatorë janë skeptikë ndaj përdorimit të baktereve të modifikuara në prodhim, Nair ka sqaruar se produkti përfundimtar është i pastruar dhe nuk përmban bakteret e përdorura gjatë procesit.
“Kimikisht, kjo tagatozë është e padallueshme nga ajo që vjen nga burimet natyrore”, ka thënë ai.
Sidoqoftë, studiuesit kanë theksuar se ende ka punë përpara.
“Duhet optimizëm i mëtejshëm për prodhimin, rritjen e kapaciteteve dhe pastrimin e produktit para se të jetë gati për treg të gjerë”, ka deklaruar Nair.
Ani pse zëvendësimi i sheqerit me alternativa si tagatoza mund të ndihmojë në uljen e kalorive, ekspertët theksojnë se ushqyerja e shëndetshme në tërësi mbetet thelbësore.
“Moderimi i ëmbëlsisë, kontrolli i porcioneve dhe cilësia e përgjithshme e dietës janë ende shumë të rëndësishme për shëndetin publik”, ka përfunduar Lumpkin.